الگوی حکمرانی شهری و چالشهای توسعۀ صنعتی؛ مطالعۀ استان مرکزی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار جامعه‌شناسی در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

2 کاندیدای دریافت دکترای تخصصی مدیریت سیاستگذاری بازرگانی از دانشکدۀ مدیریت دانشگاه تهران.

چکیده

حکمرانی شهری یکی از پیچیده­ترین مقولات علم مدیریت به‌شمار می‌رود؛ اما چنانچه عمیق­تر به این مفهوم بنگریم، مفهوم یادشده بر بستری کاملاً جامعه­شناختی بنا شده است. به این معنا که حکمرانی شهری اگرچه در ساحت اجرایی و به‌مثابه یک طرح امری مدیریتی به‌شمار می‌رود؛ اما در ساحت تکوینی امری کاملاً جامعه­شناختی است و باید به مثابه یک پروسه تحلیل شود. از همین‌رو، باید پیش از پرداختن به مسئله حکمرانی شهری، ابتدا الگوهای حاکم بر آن را برشمریم. در مقاله پیش­رو چهار الگوی کلان حکمرانی شهری معرفی شده است: الگوی مدیریتی، الگوی کورپوراتیستی، الگوی رشد و الگوی رفاه. اما توسعه پایدار شهری هدفی است که تنها با بهره­گیری هوشمند از مؤلفه­های بهینه هر یک از این الگوها پدید می‌آید. تحلیل مؤلفه­های موجود نشان می­دهد که در دهه‌های اخیر حکمرانی شهری در استان مرکزی براساس الگوی رشد طراحی شده است. این الگو گذشته از نقاط قوتی که دارد، از کاستی­هایی راهبردی رنج می‌‍برد که مهم‌‍ترین آن‌ها تأکید بر جنبه­های اقتصادی و صنعتی به قیمت کم­توجهی به جنبه­های زیست‌محیطی، اجتماعی و فرهنگی است. مقاله پیش­رو بعد از معرفی الگوهای حکمرانی شهری به تبیین کلان­روندهای توسعه­ای در استان مرکزی پرداخته و درنهایت ضمن آسیب­شناسی الگوی رشد، راهکارهایی را برای بهبود الگوی حکمرانی در استان ارائه می‌دهد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

urban governance model and challenges of industrial development; The study of Central Province

نویسندگان [English]

  • salman sadeghizadeh 1
  • sahar zandi moheb 2
1 p. oloom ensani
2 u. tehran
چکیده [English]

Urban governance is one of the most complex categories in management science; but if we take a deeper look at this concept, the mentioned concept is based on a completely sociological foundation. In the sense that although urban governance, in the executive field and as a project, is considered a management issue; But in the field of development, it is completely a sociological matter and must be analyzed as a process. Accordingly, before dealing with the issue of urban governance, we must first enumerate the governing models. In the following article, four major models of urban governance are introduced: the managerial model, the corporatist model, the growth model, and the welfare model. But sustainable urban development is a goal that can only be achieved by intelligently using the optimal components of each of these models. The analysis of the existing components shows that in recent decades, urban governance in Markazi Province has been designed based on the growth model.  Apart from its strengths, this model suffers from strategic shortcomings, the most important of which is the emphasis on economic and industrial aspects at the cost of paying little attention to environmental, social and cultural aspects. After introducing urban governance models, the following article explains the development macro-trends in the Markazi province and finally, along with the pathology of the growth model, it provides solutions to improve the governance model in the province.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban governance model
  • industrial development challenges
  • growth model
  • sustainable urban development
افتخاری، اصغر (1381). مراحل بنیادین اندیشه در مطالعات امنیت ملی، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
سیاف‌زاده، علیرضا؛ میره­ای، محمد و نوده­فراهانی، مرتضی (1391). بررسی روند تحولات الگوی نظام شهری استان مرکزی و چشم­انداز آینده آن، نشریه جغرافیا و پایداری محیط، 4، 17- 38.
رفیعیان، م؛ حسین ­پور، ع (1390). حکمروایی خوب شهری از منظر شهرسازی، تهران: طحان.
برک‌ پور، ناصر و ایرج اسدی (1390). مدیریت و حکمرانی شهری، تهران: دانشگاه هنر.
تاملینسون، جان (1381). جهانی­شدن و فرهنگ، ترجمه محسن حکیمی، تهران: دفتر پژوهش‏های فرهنگی.
توسلی، غلام‌عباس (1386). نظریه‌های جامعه‌‎شناسی، تهران: انتشارات سمت.
ریتزر، جرج (1374). نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر، ترجمه محسن ثلاثی، تهران: انتشارات علمی.
نصری، قدیر (1390). درآمدی نظری بر امنیت جامعه‌ای، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
 نقیب‌زاده، احمد (1384). درآمدی بر جامعه‌شناسی سیاسی. تهران: انتشارات سمت.